Giáo án Lịch sử 6 (Kết nối tri thức) - Tiết 14-16, Bài 9: Trung Quốc từ thời cổ đại đến thế kỉ thứ VII - Năm học 2023-2024

 Ngày soạn: 11/11/2023 
Ngày dạy: 
 Tiết 14-15-16. 
 BÀI 9: TRUNG QUỐC TỪ THỜI CỔ ĐẠI ĐẾN THẾ KỈ THỨ VII 
 Môn học/Hoạt động giáo dục: Lịch sử và Địa lí lớp 6 
 Thời gian thực hiện: (3 tiết) 
Tiết 1(PPCT: 14) 
 I. Mục tiêu 
 1. Về kiến thức: 
 - Giới thiệu được những đặc điểm về điều kiện tự nhiên củaTrung Quốc cổ đại. 
 - Mô tả được sơ lược quá trình thống nhất và sự xác lập chế độ phong kiến ở 
Trung Quốc dưới thời Tần Thuỷ Hoàng. 
 - Xây dựng được đường thời gian từ đế chế Hán, Nam Bắc triều đếnnhà Tuỳ 
 - Nêu được những thành tựu chủ yếu của nền văn minh Trung Quốc. 
 2. Về năng lực: 
 - Năng lực chung: góp phần hình thành năng lực giao tiếp và hợp tác thông qua 
hoạt động nhóm hiệu quả. 
 - Năng lực đặc thù: Góp phần phát triển năng lực nhận thưc và tư duy lịch sử 
 + Đọc và chỉ được thông tin quan trọng trên lược đồ 
 + Khai thác và sư dụng được thông tin của một số tư liệu lịch sử trong bài học 
dưới sự hướng dẫn của giáo viên. 
 +Tìm kiếm sưu tầm được tư liệu để phục vụ cho bài học và thực hiện các hoạt 
động thực hành vận dụng 
 3. Về phẩm chất: 
 - Trân trọng những di sản của nền văn minh Trung Quốc. 
 II. Thiết bị dạy học và học liệu 
 1. Giáo viên 
 - Giáo án, phiếu học tập dành cho HS. 
 - Lược đồ Trung Quốc thời nhà Tẩn, Lược đồ Trung Quốc hiện nay 
 - Máy tính, máy chiếu (nếu có). 
 2. Học sinh 
 - SGK. 
 - Tranh, ảnh sưu tầm và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV. 
 III. Tiến trình dạy học 
 1. Hoạt động 1: Mở đầu 
 a) Mục tiêu: 
 - Tạo hứng thú và thu hút sự chú ý của HS vào bài học 
 - Kết nối kiến thức đã biết/trong thực tế với kiến thức của bài học và phát triển 
kĩ năng đặt câu hỏi cho HS b) Nội dung: 
HS quan sát hình ảnh Vạn Lý Trường Thành và đặt ít nhất 1 câu hỏi liên quan 
đến hình ảnh theo gợi ý 5W1H theo cặp bàn 
Vạn Lý Trường Thành 5W1H 
 c. Sản phẩm: 
 HS đặt được ít nhất 1 câu hỏi liên quan đến Vạn Lý Trường Thành. 
 d. Tổ chức thực hiện: 
 – Bước 1: GV giới thiệu hình ảnh và hướng dẫn HS đặt câu hỏi theo kĩ thuật 
5W1H 
 – Bước 2: HS quan sát hình và đặt ít nhất 1 câu hỏi theo cặp 
 – Bước 3: HS trả lời câu hỏi gv đưa ra, đại diện các cặp báo cáo và nhận xét. 
 – Bước 4: GV nhận xét, tập hợp/lựa chọn các câu hỏi trọng tâm và dẫn dắt vào 
bài học 
 2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới 
 1. Điều kiện tự nhiên của Trung Quốc cổ đại. 
 a. Mục tiêu: 
 - Giới thiệu được những đặc điểm về điều kiện tự nhiên củaTrung Quốc cổ đại. 
 b. Nội dung: 
 - HS quan sát lược đồ hình.2 kết hợp với SGK, tr. 40, xác định vị trí của 2 dòng 
sông lớn và nêu ý nghĩa/tác động/thuận lợi và khó khăn của các dòng sông đối 
với TQ cổ đại 
 c. Sản phẩm: 
 - Xác định được vị trí của 2 dòng sông: 
 - Thuận lợi/ khó khăn: 
 d. Tổ chức thực hiện: 
 - Bước 1: GV hướng dẫn HS đọc SGK, quan sát lược đồ và thực hiện nhiệm 
vụ 
 H1: Em hãy chỉ trên lược đồ lãnh thổ của Trung Quốc và hai con sông lớn của 
Trung Quốc? H2:Theo em sông Hoàng Hà và sông Trường Giang đã tác động như thế nào 
dến cuộc sống của cư dân Trung Quốc cổ đại? 
 - Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ trong vòng 5p theo cặp/nhóm/bàn 
 - Bước 3: Đại diện HS trả lời câu hỏi. HS khác nhận xét. 
 - Bước 4: GV nhận xét, tổng kết, (theo sản phẩm) 
 * GV mở rộng kiến thức: Liên hệ đến các nền văn minh phương Đông hình 
thành trên các dòng sông trên thế giới và Việt Nam 
 NỘI DUNG HỌC TẬP 
- Lãnh thổ Trung Quốc thời cổ đại nhỏ hơn so với lãnh thổ hiện nay. 
- Hoàng Hà và Trường Giang bồi tụ nên đồng bằng Hoa Bắc, Hoa Trung, Hoa 
Nam rộng lớn, phì nhiêu, thuận lợi cho phát triển nông nghiệp nhưng cũng gây ra 
nhiều thiên tai như lũ lụt,... 
- Thượng nguồn là vùng đất cao, có nhiều đổng cỏ thích hợp cho việc chăn nuôi 
 Hoạt động 2.2: Nhà Tần thống nhất và xác lập chế độ phong kiến ở Trung 
Quốc 
 a. Mục tiêu: 
 - Mô tả được sơ lược quá trình thống nhất và xác lập chế độ phong kiến ở Trung 
Quốc dưới thời Tần Thủy Hoàng. 
 b. Nội dung: 
 - Hs nghiên cứu tài liệu và đường thời gian trình bày được nhà Tần đã thống 
nhất và xác lập chế độ phong kiến thể hiện qua một số nét chính về tình hình kinh 
tế, chính trị, xã hội của Trung Quốc dưới thời Tẩn Thuỷ Hoàng. 
 c. Sản phẩm học tập: trả lời được các câu hỏi của giáo viên 
 d. Tổ chức thực hiện: 
 - Bước 1: 
 + GV dẫn dắt: Đến thế kỉ III TCN, nước Tần có tiềm lực kinh tế và quân sự 
mạnh nhất, lần lượt tiêu diệt các nước nhỏ khác, chấm dứt tình trạng chia cắt, 
thống nhất lãnh thổ vào năm 221 TCN. 
 + GV giao nhiệm vụ cho HS; 
 H1: Dựa vào lược đồ hình 2. SGk tr.40 em hãy so sánh lãnh thổ Trung Quốc 
thời Tần và hiện nay? 
 + GV kể thên chuyện và cung cấp tư liệu về chính sách cai trị của Tần Thủy 
Hoàng hỏi: 
 H2: Em có nhận xét như thế nào về chính sách cai trị của Tần Thủy Hoàng? 
Nhà Tần đã thống nhất và xác lập chế độ phong kiến ở Trung Quốc như thế nào? 
 H3: em có nhận xét về điểm tích cực và hạn chế trong chính sách cai trị của 
nhà Tần H4: “Nhà Tần rất mạnh, có khả năng thống nhất Trung Quốc nhưng tại sao chỉ 
tồn tại được 15 năm rồi bị lật đổ ”? 
 - Bước 2: Hs trao đổi với bạn và làm việc 
 - Bước 3: Gv gọi hs trả lời câu hỏi hs khác bổ xung 
 - Bước 4: Gv nhận xét và chốt kiến thức 
 NỘI DUNG HỌC TẬP 
- Thời Xuân thu chiến quốc các tiểu quốc gây chiến tranh nhằm thôn tính lẫn nhau 
- Năm 221 TCN, Tần Thuỷ Hoàng thống nhất Trung Quốc, xác lập triều đại phong 
kiến đầu tiên 
- Những biện pháp thống nhất đất nước của nhà Tần: chia đất nước thành các quận 
huyện, đặt các chức quan cai quản ,đặt nền tảng cho sự phát triển lâu dài của Trung 
Quốc về sau. 
 - Những giai cấp mới trong xã hội phong kiến được hình thành dưới thời nhà Tần: 
địa chủ và nông dân lĩnh canh; địa chủ bóc lột nông dân lĩnh canh bằng địa tô. 
3. Hoạt động 3: Luyện tập 
 a. Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã 
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức về Trung Quốc cổ đại. 
 b. Nội dung: GV giao nhiệm vụ cho HS và chủ yếu cho làm việc cá nhân để 
hoàn thành bài tập 1 trong SGK trang 43. Trong quá trình làm việc HS có thể trao 
đổi với bạn hoặc thầy, cô giáo. 
 c. Sản phẩm: hoàn thành bài tập 
 d. Tổ chức thực hiện: 
 Bài tập: HS cần nêu được những đặc điểm chính của điều kiện tự nhiên 
và phân tích được tác động đến sự hình thành văn minh Trung Quốc cổ 
đại. Có thể trả lời theo gợi ý sau: 
 - Trung Quốc có hai con sông lớn, hình thành nên những đồng bằng rộng lớn, 
thuận lợi cho nông nghiệp phát triển. Do đó, nền văn minh cũng sớm hình 
thành. 
 - Nhiều đồng cỏ rộng lớn là điều kiện để chăn nuôi phát triển. 
 - Mực nước của các con sông lớn lên xuống thất thường nên nhu cầu phải liên 
kết nhau lại để trị thuỷ do đó sớm hình thành nhà nước. 
 4. Hoạt động vận dụng 
 a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội để giải quyết 
những vấn đề mới trong học tập. 
 b. Nội dung: GV hướng dẫn cho HS hoàn thành bài tập ở nhà: 
 - Dựa vào điều kiện tự nhiên của Trung Quốc, em hãy viết một đoạn văn ngắn 
khoảng 200 từ nêu lên ý kiến của mình về câu sau: “Hoàng Hà vừa là niềm kiêu hãnh vừa là nỗi buồn của nhân dân Trung Quốc” 
Thảo luận theo cặp: Dựa vào kiến thức đã học nêu vai trò của Nhà Tần với lịch 
sử Trung Quốc? (Thống nhất Trung Quốc về lãnh thổ, chính trị, kinh tế, văn hóa, 
xã hội bước đầu) 
 c. Sản phẩm: Bài viết của học sinh 
 - Gợi ý : Hs khi nêu ý kiến của mình cần nêu được cả điểm tích cực và tiêu cực