Giáo án Lịch sử 7 (Kết nối tri thức) - Bài 14: Ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông-Nguyên (Tiết 4) - Năm học 2023-2024

 Ngày soạn: 9/03/2024 
Ngày dạy: 
 BÀI 14. BA LẦN KHÁNG CHIẾN CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – 
 NGUYÊN ( 4 tiết) 
Tiết 4( PPCT: 36) 
I. Mục tiêu 
1.Kiến thức: 
- Lập được sơ đồ diễn biến chính của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông 
Nguyên. 
- Phân tích được nguyên nhân thắng lợi, nêu ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến 
chống quân xâm lược Mông Nguyên, nhận thức được sâu sắc tinh thần đoàn kết và 
quyết tâm chống giặc ngoại xâm của quân và dân Đại Việt. 
- Đánh giá được vai trò của các nhân vật lịch sử tiêu biểu thời Trần: Trần Thủ Độ, 
Trần Quốc Tuấn, Trần Nhân Tông 
2. Năng lực 
 - Năng lực chung: 
+ Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề. 
 - Năng lực chuyên biệt 
+ Rèn luyện kĩ năng quan sát, sử dụng bản đồ trong khi học và trả lời câu hỏi 
+ Biết phân tích, so sánh, đối chiếu diễn biến giữa ba lần kháng chiến. 
+ Biết trình bày, suy luận, phản biện, tranh luận về một vấn đề lịch sử, rèn luyện 
năng lực nhận thức và tư duy lịch sử. 
3. Phẩm chất: 
- Bồi dưỡng cho HS tinh thần yêu nước, ý thức bảo vệ độc lập dân tộc trước nguy cơ 
bị xâm lược. 
II. Thiết bị dạy học và học liệu 
 1. Giáo viên : 
- Giáo án biên soạn theo định hướng phát triển năng lực, Phiếu HS dành cho HS. 
- Một số tư liệu có liên quan. 
- Máy tính, máy chiếu (nếu có) 
2. Học sinh 
- Đọc trước sách giáo khoa và hoàn thành các nhiệm vụ được giao. 
III. Tiến trình dạy học 
Hoạt động 1: Khởi động 
a. Mục tiêu: Giúp khơi gợi tính tò mò của HS, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm 
hiểu bài mới. b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức 
d. Tổ chức thực hiện 
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập. 
Nghe bài hát sau và cho biết tên vị anh hùng dân tộc nào đang được nhắc tới trong 
bài hát? 
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập. 
- HS trả lời câu hỏi. 
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động 
- GV mời đại diện HS trả lời câu hỏi. 
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung. 
Bước 4: Đánh giá, chuẩn kiến thức 
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, bổ sung, chuyển sang nội dung mới. 
Sản phẩm dự kiến 
Trần Hưng Đạo 
Hoạt động 2. Hình thành kiến thức 
4. Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống xâm 
lược Mông – Nguyên. 
a. Mục tiêu: Phân tích được nguyên nhân thắng lợi, nêu ý nghĩa lịch sử của ba lần 
kháng chiến chống quân xâm lược Mông Nguyên, nhận thức được sâu sắc tinh thần 
đoàn kết và quyết tâm chống giặc ngoại xâm của quân và dân Đại Việt. 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức 
d. Tổ chức thực hiện 
 Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến 
 Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 4. Nguyên nhân thắng lợi và ý 
 GV yêu cầu HS đọc SGK trả lời câu hỏi nghĩa lịch sử của ba lần kháng ? Những nguyên nhân nào làm cho cả 3 lần chiến chống xâm lược Mông – 
kháng chiến chống quân Nguyên dân tộc ta đều Nguyên. 
thắng lợi ? a. Nguyên nhân thắng lợi 
? Những thắng lợi đó của quân ta trong hoàn - Lòng yêu nước, tinh thần đoàn 
cảnh như vậy có ý nghĩa gì ? kết, ý chí độc lập, và quyết tâm 
? Đánh giá vai trò của một số nhân vật lịch sử đánh giặc của nhân dân. 
như Trần thủ độ, trần quốc tuấn, Trần Nhân - Nhà Trần đề ra kế sách đánh 
tông. giặc đúng đắn sáng tạo. 
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập - Những chiến lược, chiến thuật 
- HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. đúng đắn, sáng tạo của những 
- GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau người chỉ huy. 
khi thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập. b. Ý nghĩa lịch sử 
Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động -Đập tan tham vọng và ý chí 
- HS lần lượt trả lời các câu hỏi xâm lược của đế chế Nguyên, 
- HS khác nhận xét và bổ sung (nếu có) bảo vệ độc lập dân tộc và toàn 
Sản phẩm dự kiến vẹn lãnh thổ. 
? Những nguyên nhân nào làm cho cả 3 lần - Góp phần xây đắp truyền 
kháng chiến chống quân Nguyên dân tộc ta thống và nghệ thuật quân sự 
đều thắng lợi ? VN. 
- Lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, ý chí độc - Để lại nhiều bài học vô cùng 
lập, và quyết tâm đánh giặc của nhân dân. quý giá. 
- Nhà Trần đã chuẩn bị chu đáo về mọi mặt . - Ngăn chặn những cuộc xâm 
+ Ban hành cả nước sắm sửa vũ khí. lược của quân Nguyên đối với 
+ Cử các tướng chấn giữ những nơi hiểm yếu các nước khác. 
+ Quân sĩ ngày đêm tập luyện võ thuật. 
+ Cử các tướng giỏi thống lĩnh cuộc kháng 
chiến 
- Nhà Trần đề ra kế sách đánh giặc đúng đắn 
sáng tạo. 
- Cuộc kháng chiến của nhân dân nhà Trần 
được đặt dưới sự lãnh đạo chỉ huy tài ba. 
? Những thắng lợi đó của quân ta trong hoàn 
cảnh như vậy có ý nghĩa gì ? 
- Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược của đế 
chế Nguyên, bảo vệ độc lập dân tộc và toàn vẹn 
lãnh thổ. + Mông Cổ quyết định xâm lược nước ta để tạo 
 thế gọng kìm xâm lược Nam Tống. 
 + Thực hiện âm mưu xâm lược Đại Việt để làm 
 cầu nối xâm lược và thôn tính các nước ở phía 
 Nam Trung Quốc. 
 + Quyết tâm xâm lược nước ta lần thứ 3 để trả 
 thù. 
 - Góp phần xây đắp truyền thống quân sự VN . 
 - Để lại nhiều bài học vô cùng quý giá 
 + Cũng cố đoàn kết toàn dân trong xây dựng và 
 bảo vệ Tổ quốc. 
 + Sự quan tâm của nhà nước đến toàn dân, dựa 
 vào dân để đánh giặc 
 ? Đánh giá vai trò của một số nhân vật lịch sử 
 như Trần thủ độ, trần quốc tuấn, Trần Nhân 
 tông? 
 + Lãnh đạo tổ chức kháng chiến. 
 + Chỗ dựa tinh thần cho quân sĩ. 
 + Là người tài giỏi, yêu nước . 
 Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ 
 học tập 
 GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, 
 kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học 
 sinh. Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành 
 cho học sinh. 
Hoạt động 3: Luyện tập 
a. Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được 
lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức 
d.Tổ chức thực hiện: 
Bước 1: GV giao nhiêm vụ cho HS 
GV cho HS trả lời 1 số câu hỏi luyện tập Câu 1: Người đã có công lao to lớn trong ba cuộc kháng chiến chống quân 
Nguyên là 
A. Trần Khánh Dư 
B. Trần Thủ Độ 
C. Trần Quang Khải 
D. Trần Hưng Đạo 
Câu 2: Cách đánh giặc của nhà Trần trong cả ba lần kháng chiến chống quân 
Nguyên là: 
A. Thực hiện “ vườn không nhà trống” 
B. Chặn đánh địch khi chúng mới đến 
C. Bắt sứ giả của giặc 
D. Tự vũ trang đánh giặc 
Câu 3. Câu nào dưới đây không nằm trong ý nghĩa của thắng lợi ba lần kháng 
chiến chống Mông – Nguyên? 
A. Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược của quân Mông – Nguyên 
B. Nâng cao lòng tự hào, tự cường của dân tộc . 
C. Để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý giá. 
D. Đưa nước ta trở thành nước hùng mạnh nhất thế giới. 
Câu 4. Nguyên nhân nào là cơ bản nhất trong các nguyên nhân dẫn đến thắng 
lợi trong ba lần kháng chiến chống Mông – Nguyên? 
A. Nhân dân có lòng yêu nước và tích cực tham gia kháng chiến 
B. Nhà Trần có đường lối chiến lược, chiến thuật đúng đắn, sáng tạo 
C. Nội bộ lãnh đạo nhà Trần đoàn kết 
D. Nhà Trần được nhân dân các dân tộc ủng hộ 
Câu 5. Thắng lợi của 3 lần cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Mông-
Nguyên để lại bài học quí giá là: 
 A. Củng cố khối đoàn kết toàn dân 
B. Xây dựng phòng tuyến để chống giặc 
C. Lấy yếu đánh mạnh, lấy ít đánh nhiều 
D. Dốc toàn bộ lực lượng để đối phó 
B2: Thực hiện nhiệm vụ 
- HS xác định yêu cầu của GV 
- GV hướng dẫn cho HS trả lời câu hỏi 
B3: Báo cáo kết quả hoạt động 
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi. - HS trình bày, theo dõi, nhận xét, đánh giá và bổ sung cho bài của bạn (nếu cần). 
B4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét bài làm của HS. 
Dự kiến sản phẩm 
 Câu hỏi 1 2 3 4 5 
 Đáp án D A D B A 
Hoạt động 4. Vận dụng 
a. Mục tiêu: Giúp học sinh nắm lại các kiến thức vừa tìm hiểu để vận dụng 
b. Nội dung: : HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK và vận dụng kiến thức đã học 
để trả lời câu hỏi. 
c. Sản phẩm: Bài làm của HS 
d. Tổ chức thực hiện 
Bước 1: GV giao nhiêm vụ cho HS 
Bài tập: Thắng lợi của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên do 
chiến lược chiến thuật đúng đắn của sáng tạo của bộ chỉ huy. Bằng kiến thức đã học 
em hãy chứng minh? 
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ: 
Bước 3: HS trình bày 
Bước 4: GV nhận xét, chuẩn kiến thức. 
- Học bài, hoàn thành các bài tập và câu hỏi trong sách giáo khoa