Giáo án Ngữ văn 9 - Tuần 29, Tiết 123+124

 Ngày soạn: 
Ngày dạy:9A: 
 9B: 
 Tiết 123: LUYỆN NÓI NGHỊ LUẬN VỀ MỘT ĐOẠN THƠ, BÀI THƠ 
I. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT 
1.Kiến thức : 
-Những yêu cầu đối với luyện nói khi bàn luận về một đoạn thơ, bài thơ trước tập thể 
2. Năng lực 
- Năng lực chung: năng lực làm việc nhóm, năng lự giao tiếp và hợp tác, năng lực giải 
quyết vấn đề một cách sáng tạo. 
- Năng lực đặc thù: 
+Viết:Lập ý và cách dẫn dắt vấn đề khi nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ. 
+ Nói nghe: Trình bày miệng một cách mạch lạc những cảm nhận, đánh giá của mình về 
đoạn thơ, bài thơ. Lắng nghe sự chia sẻ ý kiến của các bạn và GV, học tập các bạn để rèn 
luyện kĩ năng nói tốt hơn. 
3. Phẩm chất : 
-Xúc động, yêu quý, trân trọng cảm xúc về tác phẩm thơ. 
II. CHUẨN BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU: 
1. Giáo viên: 
- Kế hoạch bài học 
- Học liệu: Đồ dùng dạy học, phiếu học tập, bảng phụ. 
2. Học sinh: 
- Đọc trước bài, trả lời câu hỏi. 
- Chuẩn bị một số đoạn văn trình bày theo cách quy nạp, diễn dịch. 
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC: 
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG 
a. Mục tiêu: 
 - Tạo tâm thế hứng thú cho HS. 
 - Kích thích HS hiểu được nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ * Nội dung: HS nghe câu hỏi của GV 
* Sản phẩm: HS suy nghĩ trả lời. 
* Tổ chức thực hiện: 
 - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 
GV giới thiệu, yêu cầu HS trả lời câu hỏi: 
? Các bước làm bài nghị luận về đoạn thơ, bài thơ. 
- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS nghe, trả lời miệng câu hỏi 
+ Tìm hiểu đề, tìm ý 
+ Lập dàn bài 
+ Viết bài 
+ Đọc lại bài viết và sửa chữa 
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận: GV gọi một số HS trả lời, HS khác nhận xét, bổ sung. 
 - Bước 4: Kết luận, nhận định: GV đánh giá kết quả của HS, trên cơ sở đó dẫn dắt HS 
vào bài học mới. 
GV: Giờ học hôm nay, các em sẽ được thực hành luyện nói về một đoạn thơ, 
bài thơ 
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC, LUYỆN TẬP 
 HĐ CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG CẦN ĐẠT 
Hoạt động 1: Tìm hiểu đề cụ thể. I) Đề bài 
a. Mục tiêu: HS vận dụng lý thuyết ở tiết Suy nghĩ về bài thơ "Bếp lửa" của 
trước để luyện nói Bằng Việt. 
 * Nội dung: HS đọc yêu cầu, làm bài. Tìm hiểu đề 
* Sản phẩm: Kết quả của nhóm bằng phiếu - Thể loại nghị luận về một bài thơ 
học tập, câu trả lời của HS. - Nội dung: tình cảm bà cháu trong bài 
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: thơ “Bếp lửa” 
GV giới thiệu, yêu cầu HS trả lời câu hỏi: II) Luyện nói 
Thảo luận nhóm bằng kỹ thuật khăn phủ 1. Trình bày dàn ý: SGK 
bàn( 7 phút) a. Mở bài: ? Vấn đề cần nghị luận? - Giới thiệu tác phẩm “Bếp lửa”-Bằng 
? Phần MB cần nêu được các ý nào? Việt 
? Thân bài em sẽ triển khai các ý nào? - Tình cảm bà cháu thiêng liêng. 
? Phần kết bài làm nhiệm vụ gì? b.Thân bài: 
- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: - Tái hiện hình ảnh bếp lửa thời thơ ấu. 
- HS: làm việc cỏ nhõn, thảo luận nhóm, cử + Sử dụng từ ngữ gợi hình, gợi tả: “ 
đại diện trỡnh bày. chờn vờn”, “ấp ủ”. 
- GV: Quan sát, lựa chọn sản phẩm tốt nhất. - Kỉ niệm năm lên 4 tuổi: 1 kỉ niệm 
Bước 3. Báo cáo kết quả: HS trình bày kết buồn nhưng thấm đẫm tình cảm bà cháu 
quả chuẩn bị của nhóm, các nhóm khác nên nó có sức sống mãnh liệt trong tâm 
nghe. hồn cháu. 
Bước 4. Đánh giá kết quả + Cách sử dụng từ gợi cảm “ đói 
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá mòn” 
- Giáo viên nhận xét, đánh giá - Kỉ niệm về tiếng chim tu hú một kỉ 
->Giáo viên chốt kiến thức và ghi bảng niệm đầy ắp âm thanh, ánh sáng và tình 
 cảm sâu sắc xung quanh bếp lửa. 
 - Hình ảnh bếp lửa gắn liền với những 
 biến cố của đất nước, từ ngọn lửa đến 
 bếp lửa đã trở thành biểu tượng của ánh 
 sáng và niềm tin: 
 + Năm giặc đốt làng 
 + Sự đùm bọc yêu thương của hàng 
 xóm 
 + Lời dạy bảo của bà 
 - Hình ảnh bếp lửa trở thành biểu tượng 
 của quê hương đất nước, trong đó người 
 bà là người nhen lửa vừa là người giữ 
 ngọn lửa. - Từ ngọn lửa đú người cháu rút ra một 
 bài học đạo lí về mối quan hệ giữa quá 
 khứ với hiện tại. 
 c. Kết bài 
 - Khẳng định giá trị của văn bản 
 - Ngọn lửa trong bài thơ nhóm lên trong 
 lòng người đọc. 
C. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG: 
a. Mục tiêu: HS biết vận dụng kiến thức đã học áp dụng vào cuộc sống thực tiễn. 
* Nội dung: HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi của GV. 
* Sản phẩm: Từ bài HS vận dụng kiến thức để trả lời câu hỏi GV đưa ra. 
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 
GV giới thiệu, yêu cầu HS trả lời câu hỏi: 
Lập dàn bài cho cho đề bài: Cảm nhận về bài thơ "Viếng lăng Bác" của nhà thơ Viễn 
Phương 
 Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ: 
- HS: làm việc cá nhân, thảo luận nhóm, cử đại diện trình bày. 
 Bước 3. Báo cáo kết quả: HS trình bày kết quả chuẩn bị của nhóm, các nhóm khác nghe. 
Bước 4. Đánh giá kết quả 
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá 
- Giáo viên nhận xét, đánh giá 
 PHỤ LỤC BIỂU ĐIỂM THI NÓI 
 PHIẾU CHẤM ĐIỂM THI NÓI CỦA TÔ 
Họ và tên Điểm nội dung Điểm hình thức 
 Lời giới Ngữ điệu Cử chỉ Diễn đạt 
 thiệu (1đ) (1đ) (1đ) (2 đ) 
 PHIẾU CHẤM ĐIỂM THI NÓI 
Họ và tên Điểm nội dung Điểm hình thức Lời giới Ngữ điệu Cử chỉ Diễn đạt 
 thiệu (1đ) (1đ) (1đ) (2 đ) 
Lưu ý : 
- Nội dung: Chính xác , đầy đủ (5 điểm). 
- Hình thức: 
 - Có lời giới thiệu, lời chào. ( 1đ ) 
 - Nói chứ không phải đọc. ( 1đ ) 
 - Chú ý đến người nghe. ( 1 đ ) 
 - Các ý liên kết, mạch lạc. ( 1đ ) 
 - Diễn đạt trôi chảy. ( 1 đ ) 
* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ 
- Bài cũ: 
+ Học bài, nắm vững nội dung cơ bản của bài học. 
+ Hoàn thiện các bài tập 
-Bài mới: Chuẩn bị bài tiếp theo: Luyện nói nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ 
IV. RÚT KINH NGHIỆM 
 Tiết 124: LUYỆN NÓI NGHỊ LUẬN VỀ MỘT ĐOẠN THƠ, BÀI THƠ 
I. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT 
1.Kiến thức : 
-Những yêu cầu đối với luyện nói khi bàn luận về một đoạn thơ, bài thơ trước tập thể 
2. Năng lực 
- Năng lực chung: năng lực làm việc nhóm, năng lự giao tiếp và hợp tác, năng lực giải 
quyết vấn đề một cách sáng tạo. 
- Năng lực chuyên biệt: 
+Viết:Lập ý và cách dẫn dắt vấn đề khi nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ. 
+ Nói nghe: Trình bày miệng một cách mạch lạc những cảm nhận, đánh giá của mình về 
đoạn thơ, bài thơ. Lắng nghe sự chia sẻ ý kiến của các bạn và GV, học tập các bạn để rèn 
luyện kĩ năng nói tốt hơn. 3. Phẩm chất : 
-Xúc động, yêu quý, trân trọng cảm xúc về tác phẩm thơ. 
II. CHUẨN BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU: 
1. Giáo viên: 
- Kế hoạch bài học 
- Học liệu: Đồ dùng dạy học, phiếu học tập, bảng phụ. 
2. Học sinh: 
- Đọc trước bài, trả lời câu hỏi. 
- Chuẩn bị một số đoạn văn trình bày theo cách quy nạp, diễn dịch. 
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC: 
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG 
a. Mục tiêu: 
 - Tạo tâm thế hứng thú cho HS. 
 - Kích thích HS hiểu được nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ 
* Nội dung: HS nghe câu hỏi của GV 
* Sản phẩm: HS suy nghĩ trả lời. 
* Tổ chức thực hiện: 
 - Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 
GV giới thiệu trò chơi ai tinh mắt hơn. Yêu cầu: Tìm tên những bài thơ xuất hiện trên 
màn hình 
- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS nghe, trả lời miệng câu hỏi 
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận: GV gọi một số HS trả lời, HS khác nhận xét, bổ sung. 
 - Bước 4: Kết luận, nhận định: GV đánh giá kết quả của HS, trên cơ sở đó dẫn dắt HS 
vào bài học mới. 
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC, LUYỆN TẬP 
 HĐ CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG CẦN ĐẠT 
Hoạt động 1: Tìm hiểu đề cụ thể. I) Đề bài 
a. Mục tiêu: HS vận dụng lý Suy nghĩ về bài thơ Sang thu 
thuyết ở tiết trước để luyện nói Tìm hiểu đề 
 * Nội dung: HS đọc yêu cầu, làm - Thể loại nghị luận về một bài thơ bài. - Nội dung: suy nghĩ về bài thơ Sang thu 
* Sản phẩm: Kết quả của nhóm II) Luyện nói 
bằng phiếu học tập, câu trả lời của Trình bày dàn ý: 
HS. 1. Mở bài 
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: - Cảm hứng mùa thu trong thi ca. 
GV giới thiệu, yêu cầu HS trả lời - Dẫn vào tác phẩm Sang thu của Hữu Thỉnh. 
câu hỏi: 2. Thân bài 
Thảo luận nhóm bằng kỹ thuật a. Tác giả, tác phẩm 
khăn phủ bàn( 7 phút) b. Khổ thơ thứ nhất: 
? Vấn đề cần nghị luận? - Dấu hiệu của mùa thu bắt đầu bằng “hương 
? Phần MB cần nêu được các ý nào? ổi”, lần đầu xuất hiện trong thơ ca, dân dã và 
? Thân bài em sẽ triển khai các ý bình dị. 
nào? - Hương thơm ấy không thoang thoảng mà “phả 
? Phần kết bài làm nhiệm vụ gì? vào trong gió se” tạo cảm giác nồng đượm, ngọt 
- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: ngào, cơn gió cũng mang cảm giác hơi lạnh và 
- HS: làm việc cỏ nhõn, thảo luận khô ráo của mùa thu. 
nhóm, cử đại diện trỡnh bày. - “Sương chùng chình qua ngõ”: Từ láy “chùng 
- GV: Quan sát, lựa chọn sản phẩm chình” tạo cảm giác chậm rãi, vương vấn, thong 
tốt nhất. thả chưa muốn bước hẳn sang thu. 
Bước 3. Báo cáo kết quả: HS trình => Nhà thơ đón nhận những dấu hiệu đầu tiên 
bày kết quả chuẩn bị của nhóm, các của mùa thu bằng sự linh hoạt của các giác 
nhóm khác nghe. quan, với sự bất ngờ, ngỡ ngàng nên câu thơ 
Bước 4. Đánh giá kết quả cuối “Hình như thu đã về” vừa như một câu hỏi 
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh cũng như là câu khẳng định. 
giá c. Khổ thơ thứ hai: 
- Giáo viên nhận xét, đánh giá - Mùa thu được miêu tả trong một không gian 
->Giáo viên chốt kiến thức và ghi rộng lớn của đất và trời. 
 bảng - Nghệ thuật đối lập giữa dòng sông “dềnh 
 dàng” chậm rãi, thong thả với cánh chim “vội 
 vã” gấp gáp đi tránh rét càng làm nổi bật khoảnh khắc giao mùa. 
 - Hình ảnh “Có đám mây mùa hạ/Vắt nửa mình 
 sang thu” thể hiện rõ nét sự lưu luyến, chần chừ 
 trong khoảnh khắc hạ vừa qua gần hết và thu 
 cũng chỉ mới bắt đầu. 
 d. Khổ thơ cuối: 
 - “Vẫn còn bao nhiêu nắng/Đã vơi dần cơn 
 mưa”: Khoảnh khắc giao mùa được cảm nhận 
 bằng sự chiêm nghiệm, suy tư của tác giả bằng 
 cách so sánh giữa hai mùa thu và hạ, nắng vẫn 
 còn nhưng bớt chói chang, mưa cũng trở nên 
 thưa thớt và sắp ngừng hẳn. 
 - “Sấm cũng bớt bất ngờ/Trên hàng cây đứng 
 tuổi”: Linh hồn của cả bài thơ, không chỉ gợi ra 
 khoảnh khắc chuyển mùa mà còn gợi ra tầng 
 nghĩa ẩn dụ về một đời người dần sang thu, đã 
 trải nghiệm nhiều thế nên những vang động của 
 cuộc đời cũng trở nên bất ngờ, họ có thể bình 
 tĩnh mà đón nhận. 
 3. Kết bài 
 - Tổng kết giá trị nội dung và nghệ thuật. 
C. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG: 
a. Mục tiêu: HS biết vận dụng kiến thức đã học áp dụng vào cuộc sống thực tiễn. 
* Nội dung: HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi của GV. 
* Sản phẩm: Từ bài HS vận dụng kiến thức để trả lời câu hỏi GV đưa ra. 
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 
GV giới thiệu, yêu cầu HS trả lời câu hỏi: 
Lập dàn bài cho cho đề bài: Cảm nhận về bài thơ "Đoàn thuyền đánh cá " của nhà thơ 
Huy Cận 
 Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ: - HS: làm việc cá nhân, thảo luận nhóm, cử đại diện trình bày. 
 Bước 3. Báo cáo kết quả: HS trình bày kết quả chuẩn bị của nhóm, các nhóm khác nghe. 
Bước 4. Đánh giá kết quả 
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá 
- Giáo viên nhận xét, đánh giá 
 PHỤ LỤC BIỂU ĐIỂM THI NÓI 
 PHIẾU CHẤM ĐIỂM THI NÓI CỦA TÔ 
Họ và tên Điểm nội dung Điểm hình thức 
 Lời giới Ngữ điệu Cử chỉ Diễn đạt 
 thiệu (1đ) (1đ) (1đ) (2 đ) 
 PHIẾU CHẤM ĐIỂM THI NÓI 
Họ và tên Điểm nội dung Điểm hình thức 
 Lời giới Ngữ điệu Cử chỉ Diễn đạt 
 thiệu (1đ) (1đ) (1đ) (2 đ) 
Lưu ý : 
- Nội dung: Chính xác , đầy đủ (5 điểm). 
- Hình thức: 
 - Có lời giới thiệu, lời chào. ( 1đ ) 
 - Nói chứ không phải đọc. ( 1đ ) 
 - Chú ý đến người nghe. ( 1 đ ) 
 - Các ý liên kết, mạch lạc. ( 1đ ) 
 - Diễn đạt trôi chảy. ( 1 đ ) 
* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ 
- Bài cũ: 
+ Học bài, nắm vững nội dung cơ bản của bài học. 
+ Hoàn thiện các bài tập 
-Bài mới: Chuẩn bị bài tiếp theo: Luyện nói: Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ (tiếp)