Giáo án Giáo dục địa phương 8 - Chủ đề: Một số hoạt động âm nhạc và những nhạc sĩ tiêu biểu ở tỉnh Bắc Giang - Tiết 9: Một số hoạt động âm nhạc ở tỉnh Bắc Giang - Năm học 2023-2024

 Ngày soạn: 16/11/2023 
 CHỦ ĐỀ : MỘT SỐ HOẠT ĐỘNG ÂM NHẠC VÀ NHỮNG NHẠC SĨ 
 TIÊU BIỂU Ở TỈNH BẮC GIANG 
 Tiết 9: MỘT SỐ HOẠT ĐỘNG ÂM NHẠC Ở TỈNH BẮC GIANG 
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC 
1. Kiến thức: 
- Tìm hiểu được vai trò của âm nhạc trong đời sống văn hoá tinh thần của 
người dân Bắc Giang. 
2. Năng lực: 
- Trình bày được một số hoạt động âm nhạc ở tỉnh Bắc Giang. 
- Nêu được một số hoạt động âm nhạc ở tỉnh Bắc Giang. 
3. Phẩm chất: 
- Qua bài học học sinh thêm tự hào truyền thống của cha ông để lại, về quê hương Bắc 
Giang, biết trân trọng, gìn giữ, phát huy những giá trị văn hoá, văn nghệ, truyền thống tốt 
đẹp của quê hương. 
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 
- Giáo viên: SGV, phương tiện nghe - nhìn và các tư liệu, file âm thanh phục vụ 
cho tiết dạy. 
- Học sinh: SGK, tìm hiểu trước các thông tin liên quan đến bài học. 
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC 
1.Hoạt động 1: Mở đầu 
a. Mục tiêu: Thông qua video tạo tình huống giữa cái đã biết và chưa biết về một 
số hoạt động âm nhạc ở tỉnh Bắc Giang, đưa học sinh vào tìm hiểu nội dung bài 
học, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm hiểu bài mới một cách hứng thú. 
b) Nội dung: Học sinh dưới sự hướng dẫn của giáo viên, xem video để trả lời các 
câu hỏi theo yêu cầu của giáo viên. 
c) Sản phẩm: HS trả lời được tên một số hoạt động âm nhạc ở tỉnh Bắc Giang. 
d) Tổ chức thực hiện: 
* Tổ chức cho HS xem video về Hội chùa la có diễn tích nhà phật; hội Xương Giang 
có hát tuồng cổ, chèo; ở nhiều lễ hội của đồng bào các dân tộc trong tỉnh có hát 
quan họ, hát then, chầu văn, ca trù, sình cs, soọng cô, soong hao,... (Trước khi xem 
GV đưa ra câu hỏi): Hãy nói về vai trò của Âm nhạc trong các lễ hội mà em đã 
từng được tìm hiểu hoặc tham gia? 
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới 
I. Âm nhạc trong các lễ tục, lễ hội. 
a) Mục tiêu: Học sinh hiểu biết về âm nhạc trong các lễ tục, lễ hội. 
b) Nội dung: Thông qua vi deo, hình ảnh nêu được vai trò của âm nhạc trong các 
lễ tục, lễ hội. 
c) Sản phẩm: Giới thiệu được những loại hình nghệ thuật dân gian có trong lễ hội 
nơi địa phương em sinh sống đến mọi người. 
d) Tổ chức thực hiện: Giáo viên giới thiệu: Bắc Giang là một tỉnh có nền văn hoá 
đặc trưng của vùng Kinh Bắc xưa. Mảnh đất này là nơi sinh sống của hơn 20 dân 
tộc anh em tạo nên bức tranh văn hoá phong phú, đa sắc tộc. Ngày nay, Bắc Giang 
vẫn còn lưu giữ được gần 500 lễ tục, lễ hội dân gian độc đáo được tổ chức thường 
niên có thể kể đến như: hội đình, hội chùa, hội làng, hội hát và những lễ hội mang 
tính sử thi,... 
 Trong mỗi lễ hội, âm nhạc là thành tố không thể tách rời và có vai trò quan trọng: 
Đối với phần “lễ”, âm nhạc góp phần tạo nên không khí tôn nghiêm, linh thiêng 
trong việc đệm văn khấn, múa dâng hương, múa tiến tửu hay múa hát thờ thần, 
Trong các lễ rước âm nhạc hỗ trợ để tăng sự nhịp nhàng, uyển chuyển khi rước 
kiệu, rước ngai,... Đối với phần “hội”, âm nhạc được dùng làm hiệu lệnh hướng dẫn, 
điều khiển hay cổ vũ cho các trò chơi, thi tài như: hội chùa La có diễn tích nhà Phật; 
hội Xương Giang có hát tuồng cổ, chèo, Ở nhiều địa phương, trong phần hội âm 
nhạc được tổ chức riêng thành hội thi hay hội diễn với sự tham gia của nhiều loại 
hình nghệ thuật: hát quan họ, hát then, chầu văn, ca trù, sình ca, soọng cô, soong 
hao,... 
 GV giải thích thêm Âm nhạc được sử dụng trong lễ hội là âm nhạc dân gian với 
những nhạc cụ cổ truyền như: trống, mõ, chiêng, chũm choẹ, nhị, Người xưa có câu: 
“Phi nhạc bất thành lễ” – không có nhạc thì không thực hiện được các cuộc tế lễ. Trong lễ 
hội chùa La – Vĩnh Nghiêm tự, rất đông các đoàn khách trong, ngoài tỉnh cùng nhân dân 
địa phương về dâng hương hành lễ, đồng thời có các đội văn nghệ diễn tích nhà Phật 
(âm nhạc phục vụ cho cácph ần hát diễn tích nhà Phật). Trong lễ hội chùa Bổ Đà, một 
trong những hoạt động hấp dẫn nhất của lễ hội là liên hoan dân ca quan họ nhằm quảng 
bá những giá trị lịch sử,văn hoá phi vật thể điển hình là hát quan họ huyện Việt Yên. 
Trong phần lễ của lễ hội Yên Thế, thường tổ chức diễn các tích, trích đoạn về nghĩa quân và người anh hùng áo vải Hoàng Hoa Thám năm xưa, thu hút đông đảo người dân tham 
gia xem biểu diễn trong lễ hội là âm nhạc dân gian với những nhạc cụ cổ truyền như: 
trống, mõ, chiêng, chũm choẹ, nhị, Người xưa có câu: “Phi nhạc bất thành lễ” – không 
có nhạc thì không thực hiện được các cuộc tế lễ. Trong lễ hội chùa La – Vĩnh Nghiêm tự, rất 
đông các đoàn khách trong, ngoài tỉnh cùng nhân dân địa phương về dâng hương hành lễ, 
đồng thời có các đội văn nghệ diễn tích nhà Phật (âm nhạc phục vụ cho các phần hát 
diễn tích nhà Phật). Trong lễ hội chùa Bổ Đà, một trong những hoạt động hấpd ẫn nhất 
của lễ hội là liên hoan dân ca quan họ nhằm quảng bá những giá trị lịch sử,văn hoá phi 
vật thể điển hình là hát quan họ huyện Việt Yên. Trong phần lễ của lễ hội Yên Thế, 
thường tổ chức diễn các tích, trích đoạn về nghĩa quân và người anh hùng áo vải Hoàng Hoa 
Thám năm xưa, thu hút đông đảo người dân tham gia xem biểu diễn. 
3. Hoạt đông 3: Luyện tập 
a) Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được 
lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức mới. 
b) Nội dung: 
c) Sản phẩm: Chia sẻ hiểu biết của em về những bài hát về bắc Giang 
d) Tổ chức thực hiện: 
4. Hoạt đông 4: Vận dụng 
a) Mục tiêu: Vận dụng kiến thức mới mà HS đã được lĩnh hội để giải quyết những 
vấn đề mới trong học tập. 
b) Nội dung: GV tổ chức cho HS thảo luận nhóm hoàn thành bài tập ở nhà. 
c) Sản phẩm: Bài tập nhóm. 
d) Tổ chức thực hiện: