Giáo án GDCD 8 (Kết nối tri thức) - Bài 1: Tự hào về truyền thống dân tộc Việt Nam - Năm học 2023-2024

 Ngày soạn:3/9/2023 
 BÀI 1: TỰ HÀO VỀ TRUYỀN THỐNG DÂN TỘC VIỆT NAM 
 I.MỤC TIÊU 
 1.Kiến thức; Sau bài học này, HS sẽ: 
 Nêu được một số truyền thống của dân tộc Việt Nam. 
 Nhận biết được giá trị các truyền thống của dân tộc Việt Nam. 
 Kể được một số biểu hiện của lòng tự hào về truyền thống dân tộc Việt Nam. 
 Đánh giá được hành vi, việc làm của bản thân và những người xung quanh trong 
 việc thể hiện lòng tự hào về truyền thống dân tộc Việt Nam. 
 Thực hiện được những làm cụ thể để giữ gìn, phát huy truyền thống dân tộc. 
 2.Năng lực 
Năng lực chung: 
 Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay 
 theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp. 
 Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm 
 và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp. 
 Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy 
 logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề. 
Năng lực riêng: 
 Năng lực điều chỉnh hành vi: thực hiện và đánh giá được những hành vị, việc làm 
 của bản thân và những người xung quanh trong việc thể hiện lòng tự hào về truyền 
 thống dân tộc Việt Nam. 
 Năng lực tìm hiểu và tham gia các hoạt động kinh tế - xã hội: Nhận biết được một 
 số truyền thống của dân tộc Việt Nam, các giá trị của truyền thống dân tộc và kể 
 tên được những biểu hiện của lòng tự hào về truyền thống dân tộc Việt Nam. 
 3.Phẩm chất 
 Có phẩm chất yêu nước, trách nhiệm, thể hiện qua niềm tự hào về truyền thống và 
 những giá trị quý báu của truyền thống dân tộc Việt Nam, sống có trách nhiệm, 
 phê phán những việc làm trái ngược với truyền thống tốt đẹp của dân tộc. 
 II.THIẾT BỊ DẠY HỌC 
 1.Đối với giáo viên 
 Giáo án, SHS, SGV, SBT Giáo dục công dân 8. Tranh, ảnh, truyện, thơ ca, thành ngữ, tục ngữ, bài hát, những ví dụ thực tế gắn với 
 chủ đề bài học. 
 Máy tính, máy chiếu (nếu có). 
 2. Đối với học sinh 
 SHS Giáo dục công dân 8. 
 Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm có liên quan đến nội dung bài học và dụng cụ học tập 
 theo yêu cầu của GV. 
III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 
 1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG 
 2. Mục tiêu: Khơi gợi hứng thú của HS đối với bài học và giúp HS có hiểu biết ban 
 đầu về nội dung bài học. 
 3. Nội dung: 
- GV giới thiệu bài học, đưa ra định nghĩa về truyền thống dân tộc. 
- GV cho HS đọc lời bài hát “Đất nước trọn niềm vui” của nhạc sĩ Hoàng Hà và yêu cầu 
HS trả lời câu hỏi. 
- GV dẫn dắt HS vào bài học. 
 1. Sản phẩm: 
- HS lắng nghe và hiểu định nghĩa về truyền thống dân tộc. 
- Câu trả lời của HS về truyền thống dân tộc Việt Nam qua bài hát “Đất nước trọn niềm 
vui” và chuẩn kiến thức của GV. 
 1. Tổ chức thực hiện: 
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập 
- GV giới thiệu bài học, đưa ra định nghĩa về truyền thống dân tộc: Truyền thống dân tộc 
là những giá trị tốt đẹp được hình thành trong quá trình lịch sử lâu dài của dân tộc và 
được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Việc tự hào, giữ gìn và phát huy những truyền 
thống đó là nền tảng và động lực phát triển cho mỗi người. 
- GV cho HS nghe bài hát “Đất nước trọn niềm vui” (nhạc sĩ Hoàng Hà), kết hợp đọc lời 
bài hát (SHS tr.5) và yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Em hãy cho biết lời bài hát thể hiện 
truyền thống nào của dân tộc Việt Nam? 
 “ Hội toàn thắng náo nức đất nước 
Ta muốn bay lên, say ngắm sông núi hiên ngang 
Ta muốn reo vang, hát ca muôn đời Việt Nam 
Tổ quốc anh hùng! 
Ôi quê hương dẫu bao lần giặc phá điêu tàn mà vẫn ngoan cường 
Dành một ngày toàn thắng 
Đẹp quá...” 
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập 
- HS lắng nghe GV nêu định nghĩa về truyền thống dân tộc. 
- HS lắng nghe bài hát “Đất nước trọn niềm vui” và trả lời câu hỏi. 
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ (nếu cần thiết). 
Bước 3: Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập 
- GV mời đại diện 1 – 2 HS trả lời: Bài hát thể hiện truyền thống yêu nước, chống giặc 
ngoại xâm của dân tộc Việt Nam. 
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có). 
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập 
- GV nhận xét, đánh giá và mời 1 – 2 HS chia sẻ thêm hiểu biết của mình về truyền thống 
yêu nước, chống giặc ngoại xâm của dân tộc qua những bài hát, tấm gương anh hùng 
chống giặc ngoại xâm. 
- GV dẫn dắt HS vào bài học: Bài 1 – Tự hào về truyền thống dân tộc Việt Nam. 
 1. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC 
Hoạt động 1. Tìm hiểu về một số truyền thống dân tộc và giá trị của truyền thống 
dân tộc Việt Nam. 
 1. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được một số truyền thống của dân tộc và 
 hiểu biết được giá trị các truyền thống của dân tộc Việt Nam. 
 2. Nội dung: - GV hướng dẫn HS thảo luận nhóm, đọc các thông tin SHS tr.5, 6 và trả lời câu hỏi. 
- GV hướng dẫn HS kể về những truyền thống khác của dân tộc Việt Nam và nêu giá trị 
của những truyền thống đó. 
- GV cùng HS rút ra kết luận về truyền thống dân tộc. 
 1. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về truyền thống dân tộc Việt Nam, giá trị của 
 truyền thống dân tộc Việt Nam và chuẩn kiến thức của GV. 
 2. Tổ chức thực hiện: 
HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS DỰ KIẾN SẢN PHẨM 
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập 1. Tìm hiểu về một số truyền thống dân 
 tộc và giá trị của truyền thống dân tộc 
- GV mời 3 HS đọc lần lượt thông tin 1, 2, 3 SHS Việt Nam. 
tr.5, 6. 
 - Một số truyền thống của dân tộc: yêu 
- GV chia HS cả lớp thành 6 nhóm và yêu cầu các nước, hiếu học, đoàn kết, nhân nghĩa, cần 
nhóm thực hiện nhiệm vụ: lù lao động, tôn sư trọng đạo, uống nước 
 nhớ nguồn,.... 
● Nhóm 1, 2: Đọc thông tin 1. 
 - Giá trị của các truyền thống: 
● Nhóm 3, 4: Đọc thông tin 2. 
 + Góp phần tích cực vào quá trình phát 
● Nhóm 5, 6: Đọc thông tin 3. triển của mỗi cá nhân. 
+ Các thông tin trên nói về những truyền thống nào + Là nền tảng cho lòng tự hào, tự tôn, cho 
của dân tộc Việt Nam? Chia sẻ hiểu biết của em về sự phát triển lành mạnh, hạnh phúc của mỗi 
các truyền thống đó. người. 
+ Qua các thông tin trên, giá trị của truyền thống + Là nền tảng để xây dựng đất nước phát 
dân tộc Việt Nam được thể hiện như thế nào? triển vững mạnh. 
- GV yêu cầu các nhóm trả lời câu hỏi: Em hãy kể về + Là sức mạnh và bản sắc riêng của Việt 
những truyền thống khác của dân tộc Việt Nam và Nam trong quá trình hội nhập quốc tế. 
nêu giá trị của những truyền thống đó. 
+ GV tổng hợp các ý kiến trên bảng lớp. 
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học 
tập 
- HS làm việc theo nhóm, đọc thông tin SHS, thảo 
luận và trả lời câu hỏi. - HS dựa vào hiểu biết của bản thân, thông tin tìm 
hiểu trên sách, báo, internet,...kể thêm những truyền 
thống dân tộc và trị của những truyền thống đó. 
- HS rút ra kết luận về truyền thống dân tộc theo 
hướng dẫn của GV. 
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận 
- GV mời đại diện các nhóm lần lượt trả lời câu hỏi 
về 3 thông tin: 
+ Thông tin 1: Truyền thống yêu nước, chống giặc 
ngoại xâm của dân tộc Việt Nam. Giá trị của truyền 
thống: 
● Yêu nước là truyền thống quý báu của dân tộc 
ta. Truyền thống yêu nước đã tiếp thêm sức mạnh, 
hun đúc lòng can đảm, sự kiên cường, chịu khó của 
cả dân tộc, đoàn kết chống giặc ngoại xâm. 
● Nhờ đó mà chúng ta có được độc lập, tự do, 
được sống trong đất nước hoà bình và phát triển 
như ngày nay. 
+ Thông tin 2: Truyền thống hiếu học. Giá trị của 
truyền thống: 
● Bùi Xương Trạch đã kế thừa và phát huy 
truyền thống hiếu học của dân tộc Việt Nam. 
● Truyền thống ấy đã mang lại cho cá nhân ông 
sự đỗ đạt, khoa bảng và làm quan, làm rạng danh 
cho dòng họ. Dân tộc ta có một vị quan vừa tài giỏi 
vừa tiết kiệm, liêm khiết. 
+ Thông tin 3: Truyền thống nhân ái, yêu thương 
con người, “1á lành đùm lá rách”. Giá trị của 
truyền thống: ● Người Việt Nam luôn sẵn sàng giúp đỡ, chia 
sẻ, đùm bọc đồng bào mình trong lúc khó khăn, 
hoạn nạn. 
● Mỗi dịp Tết đến, Xuân về, bà con lại cùng 
chung tay, hỗ trợ nhau để mọi người cùng có một 
cái Tết đầm ấm. 
● Những người thương binh, gia đình liệt sĩ, bà 
mẹ Việt Nam anh hùng cũng luôn được Nhà nước và 
nhân dân cùng chăm lo, thể hiện truyền thống 
“uống nước nhớ nguồn; “đền ơn đáp nghĩa” của 
dân tộc ta. 
- GV mời đại diện 2 – 3 HS kể về những truyền 
thống khác của dân tộc Việt Nam và nêu giá trị của 
những truyền thống đó: truyền thống cần cù lao 
động, đoàn kết, bao dung, hiếu thảo,... 
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu 
ý kiến bổ sung (nếu có). 
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ 
học tập 
- GV nhận xét, đánh giá và chốt đáp án. 
- GV hướng dẫn HS rút ra kết luận về truyền thống 
dân tộc. 
- GV chuyển sang nội dung mới. 
Hoạt động 2. Tìm hiểu biểu hiện của lòng tự hào về truyền thống dân tộc Việt Nam 
 1. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS kể được một số biểu hiện của lòng tự hào về 
 truyền thống dân tộc Việt Nam và đánh giá được hành vi, việc làm của bản thân, 
 những người xung quanh trong việc thể hiện lòng tự hào về truyền thống dân tộc 
 Việt Nam. 
 2. Nội dung: 
 3. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về và chuẩn kiến thức của GV. 
 4. Tổ chức thực hiện: 
 HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS DỰ KIẾN SẢN PHẨM 
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập 2. Tìm hiểu biểu hiện của lòng tự hào về 
 truyền thống dân tộc Việt Nam 
- GV chia HS cả lớp thành 4 nhóm (2 nhóm cùng 
thực hiện một nhiệm vụ). - Tự hào về truyền thống dân tộc là có 
 những việc làm phù hợp: 
- GV nêu nhiệm vụ cho các nhóm: 
 + Tôn vinh các giá trị truyền thống dân tộc. 
● Nhóm 1, 2: Đọc thông tin 1 SHS tr.7. 
 + Chia sẻ, lan toả những giá trị tốt đẹp của 
● Nhóm 3, 4: Đọc thông tin 2 SHS tr.8. truyền thống dân tộc Việt Nam với bạn bè 
 quốc tế. 
Em hãy nêu biểu hiện của lòng tự hào về truyền 
thống dân tộc Việt Nam qua những thông tin trên. + Kính trọng và biết ơn những người có 
 công; tham gia các hoạt động đền ơn, đáp 
- GV yêu cầu HS thảo luận cặp đôi và trả lời câu nghĩa; tham gia các hoạt động văn hoá, tôn 
hỏi: Em hãy nêu những việc HS cần làm để thể hiện vinh lịch sử, văn hoá dân tộc,... 
lòng tự hào về truyền thống của dân tộc Việt Nam. 
 + Phê phán và phản đối những việc làm trái 
- GV yêu cầu 4 nhóm liệt kê những hành động cụ ngược, không phù hợp truyền thống dân 
thể, thiết thực mà mỗi HS có thể làm được để thể tộc. 
hiện lòng tự hào về truyền thống dân tộc: Em hãy 
chỉ ra những hành vi, việc làm tốt và chưa tốt của 
bản thân và những người xung quanh trong việc thể 
hiện lòng tự hào dân tộc về truyền thống dân tộc 
Việt Nam. 
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học 
tập. 
- HS thảo luận theo nhóm, đọc thông tin 1, 2 và trả 
lời câu hỏi. 
- HS làm việc nhóm đôi, nêu những việc làm thể 
hiện/ không thể hiện lòng tự hào về truyền thống 
dân tộc Việt Nam. 
- HS liên hệ bản thân, thực tế, nêu những hành vi, 
việc làm tốt/ chưa trong việc thể hiện lòng tự hào 
dân tộc về truyền thống dân tộc Việt Nam. 
- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận - GV mời đại diện các nhóm trình bày kết quả thảo 
luận về thông tin 1, 2 SHS tr.7, 8: 
+ Thông tin 1: Lòng tự hào về truyền thống yêu 
nước, chống giặc ngoại xâm của dân tộc được thể 
hiện ở sự quan tâm và tôn vinh những Bà mẹ Việt 
Nam Anh hùng. 
● HS, sinh viên có những hoạt động thiết thực, 
phù hợp với khả năng và lứa tuổi của mình như: 
tặng quà, thăm hỏi sức khoẻ, cuộc sống, trò chuyện 
và lắng nghe các Mẹ. 
● Đảng và Nhà nước cũng có các chính sách hỗ 
trợ, sự ghi nhận qua danh hiệu “Bà mẹ Việt Nam 
Anh hùng”, phong tặng, truy tặng cho hàng trăm 
ngàn Mẹ, phụng dưỡng hàng ngàn Mẹ. 
+ Thông tin 2: Lòng tự hào về truyền thống hiếu 
học, tôn sư trọng đạo của dân tộc thể hiện ở sự tôn 
vinh các trí thức lớn, những bậc hiền tài, lưu danh 
qua các tấm bia tiến sĩ ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám. 
- GV mời đại diện 1 – 2 cặp đôi trình bày những 
việc làm thể hiện/ không thể hiện lòng tự hào về 
truyền thống dân tộc Việt Nam (đính kèm phía bảng 
phía dưới hoạt động). 
- GV mời đại diện 2 – 3 HS chia sẻ trước lớp những 
hành vi, việc làm tốt/ của bản, mọi người xung 
quanh em chưa trong việc thể hiện lòng tự hào dân 
tộc về truyền thống dân tộc Việt Nam. 
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu 
ý kiến bổ sung (nếu có). 
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ 
học tập 
- GV nhận xét, đánh giá và chốt đáp án. 
- GV kết luận về biểu hiện của lòng tự hào về truyền 
thống dân tộc Việt Nam. 
 Những việc nên làm để thể hiện lòng tự hào về Những việc làm không thể thể hiện lòng 
truyền thống dân tộc tự hào về truyền thống dân tộc 
- Tìm hiểu về các truyền thống và giá trị truyền 
thống dân tộc qua những câu chuyện lịch sử, tác 
phẩm văn học, hội hoa, qua việc trò chuyện, lắng 
nghe ông bà, cha mẹ, các nghệ nhân, người làm 
nghề truyền thống, các cựu chiến binh,... 
- Tham quan các bảo tàng nghệ thuật, lịch sử, các 
triển lãm văn hoá về truyền thống 
dân tộc. 
- Tham gia và hỗ trợ hoạt động quảng bá văn hoá, 
truyền thống dân tộc Việt Nam với bạn bè quốc tế. 
- Phê phán những việc làm trái ngược với truyền 
thống tốt đẹp của dân tộc. 
- Tiếp nối những truyền thống tốt đẹp của dân tộc 
bằng những việc làm cụ thể, thiết thực, phù hợp với 
độ tuổi như chăm chỉ học tập, tham gia các câu lạc 
bộ tìm hiểu về lịch sử, văn hoá truyền thống dân 
tộc. 
- Kính trọng người lớn tuổi, trân trọng những người 
lính, cựu chiến binh, thanh niên xung phong, Bà mẹ 
Việt Nam Anh hùng. 
- Tham gia, tìm hiểu và trân trọng các hoạt động 
đền ơn đáp nghĩa, các ngày lễ kỉ niệm truyền thống 
của đất nước như ngày Thương binh liệt sĩ, ngày 
Nhà giáo Việt Nam, ngày Gia đình Việt Nam.