Giáo án Lịch sử 7 (Kết nối tri thức) - Tiết 25-27, Bài 11: Nhà Lý xây dựng và phát triển đất nước (1009-1225) - Năm học 2023-2024

pdf10 trang | Chia sẻ: Ban Ban | Ngày: 23/01/2026 | Lượt xem: 18 | Lượt tải: 0Freedownload
Bạn đang xem nội dung tài liệu Giáo án Lịch sử 7 (Kết nối tri thức) - Tiết 25-27, Bài 11: Nhà Lý xây dựng và phát triển đất nước (1009-1225) - Năm học 2023-2024, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
 Ngày soạn: 14/01/2024 
 HỌC KÌ II 
 BÀI 11. NHÀ LÝ XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN ĐẤT NƯỚC (1009-1225) 
 (Tiết 25,26,27) 
I. Mục tiêu 
1.Kiến thức: 
- Mô tả được sự thành lập nhà Lý. 
- Đánh giá được sự kiện Lý Công Uẩn dời đô ra Đại La. 
- Trình bày được những nét chính về tình hình chính trị, kinh tế, xã hội thời Lý. 
- Nêu được những thành tựu chủ yếu về văn hóa giáo dục của Đại Việt thời Lý. 
2. Năng lực 
 - Năng lực chung: 
+ Năng lực giao tiếp và hợp tác; tự học; giải quyết vấn đề. 
 - Năng lực chuyên biệt 
+ Tái hiện kiến thức lịch sử, xác định mối quan hệ giữa các sự kiện, hiện tượng lịch 
sử. 
+ Rèn luyện kĩ năng so sánh lịch sử. 
+ Biết trình bày, suy luận, phản biện, tranh luận về một vấn đề lịch sử, rèn luyện 
năng lực nhận thức và tư duy lịch sử. 
3. Phẩm chất: 
- Bồi dưỡng cho HS tinh thần đấu tranh bất khuất chống áp bức bóc lột và tinh thần 
sáng tạo trong xây dựng đất nước 
- Giáo dục lòng yêu nước, tự hào dân tộc, biết ơn tổ tiên và ý thức kế thừa truyền 
thống dân tộc trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc cho HS. 
II. Thiết bị dạy học và học liệu 
 1. Giáo viên : 
- Giáo án biên soạn theo định hướng phát triển năng lực, Phiếu HS dành cho HS. 
- Một số tư liệu có liên quan. 
- Máy tính, máy chiếu (nếu có) 
2. Học sinh 
- Đọc trước sách giáo khoa và hoàn thành các nhiệm vụ được giao. 
Tiết 1( PPCT:25) 
III. Tiến trình dạy học 
1. Hoạt động 1: Khởi động 
a. Mục tiêu: Giúp khơi gợi tính tò mò của HS, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm 
hiểu bài mới. b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức. 
d. Tổ chức thực hiện 
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập. 
GV cho HS Xem video và cho biết địa danh nào đang được nhắc tới trong video? 
A. Cổ Loa 
B. Kinh thành Thăng Long 
C. Cố đô Hoa Lư 
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập. 
- HS trả lời câu hỏi. 
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động 
- GV mời đại diện HS trả lời câu hỏi. 
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung. 
Bước 4: Đánh giá, chuẩn kiến thức 
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, bổ sung, chuyển sang nội dung mới. 
 Sáng ngày 17-8-2004, tại vườn hoa Chí Linh, bên hồ Hoàn Kiếm, Uỷ ban nhân 
 dân thành phố Hà Nội đã khởi công xây dựng tượng vua Lý Thái Tổ, người có 
 công thành lập nhà Lý, khai sáng kinh thành Thăng Long và nền văn minh Đại 
 Việt. Vậy nhà Lý được thành lập trong hoàn cảnh nào? Sự kiện Lý Thái Tổ dời đô 
 có ý nghĩa như thế nào đối với dân tộc? Nét nổi bật về kinh tế, văn hóa, giáo dục 
 thời Lý ra sao? Chúng ta cùng tìm hiểu qua bài học hôm nay. 
Hoạt động 2. Hình thành kiến thức 
1. Nhà Lý thành lập và định đô ở Thăng Long 
a. Mục tiêu: Mô tả được sự thành lập nhà Lý. 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức. 
d. Tổ chức thực hiện 
 Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến 
 Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 1. Nhà Lý thành lập và định 
 GV cho HS xem 1 đoạn video về việc lên ngôi đô ở Thăng Long 
 vua của Lý Công Uẩn và đặt vấn đề. Đọc thông tin trong sách giáo khoa: - Cuối năm 1009, Lê Long 
 ? Em hãy cho biết tình hình cuối nhà Lê ? Đỉnh mất. Triều thần tôn Lý 
 ? Nhà Lý được thành lập trong hoàn cảnh nào? Công Uẩn lên ngôi vua. 
 ? Tại sao Lý Công Uẩn quyết định dời đô Hoa - Năm 1010, dời đô từ Hoa Lư 
 Lư về Đại La và đổi tên là Thăng Long? Qua đó về Đại La và đổi tên thành là 
 muốn nói ước vọng gì của ông? Thăng Long. 
 ? Nhận xét về địa thế của vùng đất Đại La? - Năm 1054, đổi tên nước là 
 Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập Đại Việt. 
 - HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. 
 - GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau khi 
 thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập. 
 Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động 
 - HS lần lượt trả lời các câu hỏi 
 - HS khác nhận xét và bổ sung (nếu có) 
 GV cho HS xem 1 đoạn video ngắn về cảnh Lý 
 Chiêu Hoàng nhường ngôi cho Trần Cảnh để 
 khắc sâu kiến thức cho HS 
 Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ 
 học tập 
 GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, 
 kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. 
 Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho 
 học sinh. 
2. Tình hình chính trị. 
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình hình chính trị của nhà Lý. 
b. Nội dung: Học sinh dưới sự hướng dẫn của giáo viên sẽ trả lời câu hỏi theo yêu 
cầu của giáo viên. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức. 
d. Tổ chức thực hiện 
 Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến 
 Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 2. Tình hình chính trị. 
 GV yêu cầu HS thảo luận cặp đôi a. Tổ chức chính quyền 
 Hoàn chỉnh sơ đồ bộ máy chính quyền thời Lý - Xây dựng hệ thống chính 
 quyền từ trung ương đến địa 
 phương. - Nhà Lý chia cả nước ra 
 làm 24 lộ, phủ, ở miền núi 
 gọi là châu. Dưới lộ (phủ, 
 châu) là hương, huyện. 
 Đơn vị cấp cơ sở là xã. 
 b. Xây dựng luật pháp và 
 quân đội 
 -Năm 1042, ban hành bộ 
 ? Em có nhận xét gì về bộ máy chính quyền thời luật Hình Thư 
 Lý? - Quân đội chia làm 2 bộ 
 phận: Cấm quân và quân địa 
 - 
 ? Thời Ngô Đinh và Tiền Lê, nước ta đã từng xây phương. Thi hành chính 
 dựng được bộ luật nào chưa? sách “ngụ binh ư nông”. 
 ? Nhà Lý ban hành bộ luật Hình thư chứng tỏ điều c. Chính sách đối nội, đối 
 gì? Luật pháp nhà Lý có điểm gì tiến bộ? ngoại 
 - Đối nội: Thi hành chính 
 ? Trình bày những nét chính về tổ chức quân đội sách mềm dẻo, khôn khéo, 
 thời Lý? kiên quyết trấn áp những thế 
 ? Quân đội nhà Lý giống và khác nhà Tiền Lê ở lực có mưu đồ tách khỏi Đại 
 điểm nào? Việt 
 - Đối ngoại: Giữ mối quan 
 ? Nhà Lý đã thực hiện chính sách đối nội và đối hệ hòa hiếu với nhà Tống, 
 ngoại như thế nào? dẹp tan các cuộc tấn công 
 Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập của Chăm Pa.
 - HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. 
 - GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau khi 
 thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập. 
 Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động 
 - Các nhóm trình bày kết quả 
 Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ 
 học tập 
 GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết 
 quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. Chính 
 xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh. 
Hoạt động 3: Luyện tập a. Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được 
lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức. 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức. 
d.Tổ chức thực hiện: 
Bước 1: GV giao nhiêm vụ cho HS 
GV mời HS tham gia trò chơi Plan vs zombie. Để tiêu diệt zombie vào nhà và bảo 
vệ ngôi nhà của mình, các em phải vượt qua những câu hỏi sau của zombie. 
Câu 1: Lý Công Uẩn lên ngôi vua, lập ra nhà Lý vào năm nào? 
A. Cuối năm 1009 
B. Đầu năm 1009 
C. Cuối năm 1010 
D. Đầu năm 1010 
Câu 2: Bộ luật thành văn đầu tiên của nước ta là: 
A. Luật Gia Long 
B. Luật Hồng Đức 
C. Hình Thư 
D. Quốc triều hình luật 
Câu 3: Quân đội của nhà Lý được phiên chế thành những bộ phận nào? 
A. Dân binh, công binh 
B. Cấm quân, quân địa phương 
C. Cấm quân, công binh 
D. Dân binh , ngoại binh 
Câu 4: Lý Công Uẩn dời đô từ Hoa Lư về Thăng Long không xuất phát từ lý do nào 
sau đây? 
A. Đất nước đã hòa bình, ổn định cần có điều kiện thuận lợi để phát triển 
B. Vua Lý không muốn đóng đô ở Hoa Lư vì đó là kinh đô của nhà Đinh – Tiền Lê 
C. Hoa Lư là vùng đất hẹp, nhiều đá núi, hạn chế sjw phát triển lâu dài của đất nước 
D. Địa thế của Thăng Long rất thuận lợi về giao thông và phát triển đất nước lâu dài 
B2: Thực hiện nhiệm vụ 
- HS xác định yêu cầu của GV 
- GV hướng dẫn cho HS trả lời câu hỏi 
B3: Báo cáo kết quả hoạt động 
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi. 
- HS trình bày, theo dõi, nhận xét, đánh giá và bổ sung cho bài của bạn (nếu cần). B4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét bài làm của HS. 
Bước 4: GV nhận xét, chuẩn kiến thức. 
Dự kiến sản phẩm 
 Câu hỏi 1 2 3 4 
 Đáp án A C B B 
Hoạt động 4. Vận dụng 
a. Mục tiêu: Giúp học sinh nắm lại các kiến thức vừa tìm hiểu để vận dụng. 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK và vận dụng kiến thức đã học để 
trả lời câu hỏi. 
c. Sản phẩm: Bài làm của HS 
d. Tổ chức thực hiện 
Bước 1: GV giao nhiêm vụ 1 cho HS 
Bài tập: Viết 1 đoạn văn ngắn 5-10 dòng cảm nhận của em về ý nghĩa của việc Lý 
Công Uẩn dời đô. 
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ: 
Bước 3: HS trình bày 
Bước 4: GV nhận xét, chuẩn kiến thức. 
- Học bài, hoàn thành các bài tập và câu hỏi trong sách giáo khoa 
Tiết 2( PPCT:26) 
III. Tiến trình dạy học 
Hoạt động 1: Khởi động 
a. Mục tiêu: Giúp khơi gợi tính tò mò của HS, tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm 
hiểu bài mới. 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức 
d. Tổ chức thực hiện 
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập. 
GV cho HS xem 1 đoạn video về thương cảng Vân Đồn. 
? Em biết gì về thương cảng Vân Đồn? 
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập. 
- HS trả lời câu hỏi. 
- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động 
- GV mời đại diện HS trả lời câu hỏi. 
- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung. Bước 4: Đánh giá, chuẩn kiến thức 
GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, bổ sung, chuyển sang nội dung mới. 
Hoạt động 2. Hình thành kiến thức 
3. Tình hình kinh tế,xã hội 
a. Mục tiêu: Trình bày được những nét chính về tình hình kinh tế, xã hội nhà Lý. 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức 
d. Tổ chức thực hiện 
 Hoạt động dạy – học Sản phẩm dự kiến 
 Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập 3.Tình hình kinh tế,xã hội 
 Nhiệm vụ 1: Tình hình kinh tế. a. Tình hình kinh tế 
 GV yêu cầu hs đọc sgk và trả lời câu hỏi - Nông nghiệp: Nhà Lý thực 
 ? Nhà Lý đã thực hiện chính sách gì để phát triển hiện nhiều biện pháp thúc đẩy 
 sản xuất nông nghiệp? sản xuất nông nghiệp. 
 ? Trình bày những nét chính về thủ công nghiệp - Thủ công nghiệp: Thời kỳ 
 thời Lý? này khá phát triển bao gồm 
 ? Trình bày những nét chính về thương nghiệp hai bộ phận thủ công nghiệp 
 thời Lý? nhà nước và thủ công nghiệp 
 Nhiệm vụ2: Tình hình xã hội. nhân dân. 
 Thảo luận cặp đôi và trả lời câu hỏi - Thương nghiệp: Ở các địa 
 ? Hãy mô tả về đời sống xã hội thời Lý? phương hình thành các chợ và 
 Làm bài tập một số trung tâm trao đổi 
 Đọc những ý sau và chọn câu Đúng, Sai: hàng hóa. Quan hệ buôn bán 
 Đúng Sai giữa đại Việt với Trung Quốc 
 Vua và quan lại có nhiều đặc khá phát triển. 
 quyền đặc lợi b.Tình hình xã hội 
 Nông dân cũng có nhiều đặc - Xã hội tiếp tục có sự phân 
 quyền đặc lợi như quan lại hóa. 
 Nô tì là tầng lớp thấp nhất + Tầng lớp quý tộc vua quan 
 trong xã hội có nhiều đặc quyền. 
 Thợ thủ công và thương nhân + Nông dân chiếm đa số 
 ngày càng đông đảo. trong dân cư. Thợ thủ công 
 Nông dân là lực lượng đông và thương nhân khá đông 
 đảo nhất trong xã hội đảo. Nô tì có địa vị thấp kém Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập nhất phục vụ trong triều đình 
 - HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. hoặc gia đình quan lại. 
 - GV khuyến khích học sinh hợp tác với nhau khi 
 thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập. 
 Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động 
 - HS lần lượt trả lời các câu hỏi 
 - HS khác nhận xét và bổ sung (nếu có) 
 Dự kiến sản phẩm 
 Đọc những ý sau và chọn câu Đúng, Sai: 
 Đúng Sai 
 Vua và quan lại có nhiều đặc  
 quyền đặc lợi 
 Nông dân cũng có nhiều đặc 
 quyền đặc lợi như quan lại 
 Nô tì là tầng lớp thấp nhất  X 
 trong xã hội 
 Thợ thủ công và thương nhân  
 ngày càng đông đảo. 
 Nông dân là lực lượng đông  
 đảo nhất trong xã hội 
 Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ 
 học tập 
 GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết 
 quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh. 
 Chính xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học 
 sinh. 
Gv bổ sung 
 Ngụ binh ư nông là “gửi binh ở nông”: Gửi quân vào nông nghiệp. Được xác 
 định với các hoạt động thực hiện trong thời bình. Khi đó, binh lính không tham 
 gia vào các hoạt động chiến tranh bảo vệ đất nước. Thay vào đó, cần cố gắng 
 thực hiện các công việc phát triển đất nước. 
 Mùa xuân năm 1038, vua Lý Thái Tông ra Bố Hải Khẩu (Thái Bình) cày tịch điền. 
 Vua đích thân tế Thần Nông rồi tự cày những đường đầu tiên. Có người can rằng: 
 “Đó là công việc của nông phu bê hạ việc gì làm thế”. Vua nói: “Trẫm không tự 
 mình cày cấy thì lấy gì làm xôi cúng, lấy gì cho thiên hạ nói theo”. 
 GV cho HS xem một đoạn video về lễ cày tịch điền. Chuông Quy Điền được đúc vào năm 1101 bằng 12 nghìn cân (7,3 tấn) đồng. 
 Chuông đúc xong, được treo ở chùa Diên Hựu (chùa Một cột) nhưng lớn quá nên 
 đánh không kêu. Vua cho người vần chuông ra khu ruộng sau chùa. Do thấp 
 trũng, có nhiều rùa nên từ đó gọi là chuông Quy Điền. 
Hoạt động 3: Luyện tập 
a. Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã được 
lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức 
b. Nội dung: HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức 
theo yêu cầu của GV. 
c. Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức 
d.Tổ chức thực hiện: 
Bước 1: GV giao nhiêm vụ cho HS 
GV mời HS tham gia trò chơi Cướp biển. Hãy giúp người dân lấy lại kho báu bị cướp 
bằng cách vượt qua những câu hỏi sau 
Câu 1: Đâu là giai cấp thống trị? 
 A. Nông dân 
 B. Công nhân 
 C. Địa chủ 
 D. Vua và quan lại 
Câu 2: Ở nông nghiệp nhà Lý đã thi hành chính sách gì sau đây? 
 A. Đắp đê 
 B. Ngụ binh ư nông 
 C. Cày tịch điền 
 D. Chọn giống 
Câu 3: Vị vua nào đã tiến hành cày tịch điền vào năm 1038? 
 A. Lý Thái Tông 
 B. Lý Nhân Tông 
 C. Lý Thần Tông 
 D. Lý Thái Tổ 
Câu 4: Nơi đâu đã trở thành trung tâm buôn bán với nước ngoài rất sầm uất? 
 A. Thăng Long 
 B. Cảng Hội An 
 C. Đà Nẵng 
 D. Bến cảng Vân Đồn 
Câu 5: Giai cấp nào chiếm đa số trong dân cư thời Lý? 
 A. Nông dân B. Công nhân 
 C. Qúy tộc 
 D. Thợ thủ công 
B2: Thực hiện nhiệm vụ 
- HS xác định yêu cầu của GV 
- GV hướng dẫn cho HS trả lời câu hỏi 
B3: Báo cáo kết quả hoạt động 
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi. 
- HS trình bày, theo dõi, nhận xét, đánh giá và bổ sung cho bài của bạn (nếu cần). 
B4: Kết luận, nhận định: GV nhận xét bài làm của HS. 
Bước 4: GV nhận xét, chuẩn kiến thức. 
Dự kiến sản phẩm 
 Câu hỏi 1 2 3 4 5 
 Đáp án D B A D A 
Hoạt động 4. Vận dụng 
a. Mục tiêu: Giúp học sinh nắm lại các kiến thức vừa tìm hiểu để vận dụng 
b. Nội dung: : HS quan sát máy chiếu, sử dụng SGK và vận dụng kiến thức đã học 
để trả lời câu hỏi. 
c. Sản phẩm: Bài làm của HS 
d. Tổ chức thực hiện 
Bước 1: GV giao nhiêm vụ 1 cho HS 
Bài tập: Sưu tầm một số tư liệu giới thiệu về 1 trong tứ đại kim khí ra đời trong thời 
kì này? 
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ: 
Bước 3: HS trình bày 
Bước 4: GV nhận xét, chuẩn kiến thức. 
- Học bài, hoàn thành các bài tập và câu hỏi trong sách giáo khoa 

File đính kèm:

  • pdfgiao_an_lich_su_7_ket_noi_tri_thuc_tiet_25_27_bai_11_nha_ly.pdf