Giáo án Toán 8 (Kết nối tri thức) - Tiết 19+20, Bài 39: Hình chóp tứ giác đều - Năm học 2023-2024 - Dương Thị Phượng
Bạn đang xem nội dung tài liệu Giáo án Toán 8 (Kết nối tri thức) - Tiết 19+20, Bài 39: Hình chóp tứ giác đều - Năm học 2023-2024 - Dương Thị Phượng, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG Ngày soạn: 10/12/2023 TIẾT 19+20. BÀI 39: HÌNH CHÓP TỨ GIÁC ĐỀU I. MỤC TIÊU: 1. Kiến thức: Học xong bài này, HS đạt các yêu cầu sau: Mô tả được đỉnh, cạnh bên, mặt bên, mặt đáy của hình chóp tứ giác đều. Tạo lập được hình chóp tứ giác đều. Tính được diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. (Tiết 20): Vẽ được hình chóp tứ giác đều. - Tính được diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. 2. Năng lực - Năng lực chung: Năng lực tự chủ và tự học trong tìm tòi khám phá Năng lực giao tiếp và hợp tác trong trình bày, thảo luận và làm việc nhóm Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo trong thực hành, vận dụng. Năng lực riêng: Tư duy và lập luận toán học: Giải quyết một số vấn đề thực tiễn gắn với việc tính thể tích, diện tích xung quang hình chóp tứ giác đều. Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: vẽ hình theo yêu cầu bài học. 3. Phẩm chất Có ý thức học tập, ý thức tìm tòi, khám phá và sáng tạo, có ý thức làm việc nhóm, tôn trọng ý kiến các thành viên khi hợp tác. Chăm chỉ tích cực xây dựng bài, có trách nhiệm, chủ động chiếm lĩnh kiến thức theo sự hướng dẫn của GV. Hình thành tư duy logic, lập luận chặt chẽ, và linh hoạt trong quá trình suy nghĩ. II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Đối với GV: SGK, Tài liệu giảng dạy, giáo án PPT, thước thẳng có chia khoảng. 2. Đối với HS: SGK, SBT, vở ghi, giấy nháp, đồ dùng học tập (bút, thước...), bảng nhóm, bút viết bảng nhóm. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC TIẾT 19 A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (MỞ ĐẦU) a) Mục tiêu: - Tạo tình huống mở đầu bài học, tạo hứng thú cho HS. b) Nội dung: HS đọc tình huống mở đầu, suy nghĩ trả lời câu hỏi. c) Sản phẩm: HS trả lời được câu hỏi mở đầu, bước đầu có hình dung về hình chóp tứ giác đều. d) Tổ chức thực hiện: Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: - GV yêu cầu HS đọc tình huống mở đầu, quan sát phần trình chiếu của GV. Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG Kim tự tháp này có dạng hình chóp tứ giác đều cao 147m, cạnh đáy dài 230m. Kim tự tháp Kheops có thể tích bằng bao nhiêu? Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS quan sát và chú ý lắng nghe, hoàn thành yêu cầu. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: GV gọi một số HS trả lời, HS khác nhận xét, bổ sung. Bước 4: Kết luận, nhận định: GV đánh giá kết quả của HS, trên cơ sở đó dẫn dắt HS vào bài học mới: “Hình chóp tứ giác đều” B. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI Hoạt động 1: Hình chóp tứ giác đều a) Mục tiêu: - Nhận biết hình chóp tứ giác đều. - Nhận biết và chỉ ra các yếu tố của hình chóp tứ giác đều. b) Nội dung: HS quan sát SGK, trả lời câu hỏi, làm HĐ 1, HĐ2, HĐ3. Đọc nội dung nhận xét và ví dụ 1, tiến hành phần thực hành. c) Sản phẩm: HS hình thành được kiến thức về hình chóp tứ giác đều, chỉ ra được các yếu tố của hình chóp tứ giác đều. d) Tổ chức thực hiện: HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 1. Hình chóp tứ giác đều. - GV cho HS làm theo nhóm HĐ1, HĐ2, HĐ 1: HĐ3. S Đỉnh T n bi c hình chóp t giác Cạnh bên ừ đó HS nhậ ết đượ ứ Đường cao đều và các yếu tố của hình chóp tứ giác đều. Mặt bên - HS nhận nhiệm vụ Trung đoạn A Mặt đáy D Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: O H - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, tiếp nhận B Hình 10.18 C kiến thức, hoàn thành các yêu cầu. - Đỉnh: S - Cạnh bên: SA,,, SB SC SD Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG - GV yêu cầu đại diện các nhóm trả lời và tranh biện. HĐ2. - GV cho HS nhận xét rút ra kết luận về các - Đường cao: SO yếu tố của hình chóp tứ giác đều. - Trung đoạn: SH - GV cho HS đọc phần nhận xét SGK HĐ3. - GV cho HS tìm hiểu Ví dụ 1: - Các mặt bên: SAB,,,. SBC SCD SDA + Đỉnh: S - Mặt đáy: ABCD + Các cạnh bên: SM,,, SN SP SQ Ví dụ 1 (SGK -tr117) + Các mặt bên: SMN,,, SNP SPQ SQM S + Mặt đáy: MNPQ + Đường cao: SH M + Trung đoạn: SI N H Q I P Hình 10.19 Thực hành: Bước 1: - GV cho HS làm thực hành. - HS làm theo cặp thảo luận làm phần thực hành. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: Hình 10.20 - HS giơ tay phát biểu, lên bảng trình bày Bước 2: - Một số HS khác nhận xét, bổ sung cho bạn. Bước 4: Kết luận, nhận định: GV tổng quát lưu ý lại kiến thức trọng tâm: Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG + Hình chóp tứ giác đều. + Các yếu tố của hình chóp tứ giác đều. Hình 10.21 Hoạt động 2: Diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều a) Mục tiêu: - Biết được công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. - Áp dụng công thức vào làm bài tập. b) Nội dung: HS quan sát SGK để tìm hiểu nội dung kiến thức, đọc hiểu ví dụ 2 và thực hiện luyện tập 1,2. c) Sản phẩm: HS nêu được công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. d) Tổ chức thực hiện: HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: 2. Diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. - GV: Ở tiết trước các em đã biết cách tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tam giác đều, vậy đối với hình chóp tứ giác đều ta sẽ tính như thế nào? - HS nh n nhi m v . ậ ệ ụ d h - GV cho HS đọc hiểu và nêu được công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều a Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG - Diện tích xung quanh: Sxq pd. Trong đó: p là nửa chu vi đáy, d là trung đoạn 1 - Thể tích: V S. h 3 - GV cho HS làm ví dụ 2: Trong đó: S là diện tích đáy, h là chiều cao (GV chiếu đề bài lên màn hình, yêu cầu HS Ví dụ 2: (SGK – tr119) gấp SGK lại và hướng cho HS làm từng bước) Tính diện tích xung quanh và thể tích của hình chóp tứ giác đều S.ABCD (hình 10.22/SGK) Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: - HS theo dõi SGK, chú ý nghe, tiếp nhận kiến thức. - GV: quan sát và trợ giúp, hướng dẫn. Bước 3: Báo cáo, thảo luận: - HS giơ tay phát biểu, lên bảng trình bày. Giải: - Một số HS khác nhận xét, bổ sung cho bạn. Nửa chu vi đáy ABCD là: Bước 4: Kết luận, nhận định: GV tổng p 6.4 : 2 12 (cm) quát lưu ý lại kiến thức trọng tâm và yêu Di n tích xung quanh c a hình chóp t giác cầu HS ghi chép đầy đủ vào vở. ệ ủ ứ đều S. ABCD là: 2 Sxq p. d 12.5 60 cm Diện tích đáy ABCD là: S622 36 cm Thể tích của hình chóp tứ giác đều S. ABCD là: 11 V S. h .36.4 48 cm 2 33 C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP a) Mục tiêu: Học sinh củng cố lại kiến thức về hình chóp tứ giác đều. Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG b) Nội dung: HS vận dụng các kiến thức đã học để làm Bài 10.5, 10.6, 10.8 (SGK – tr120). c) Sản phẩm học tập: HS giải được bài tập áp dụng công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. d) Tổ chức thực hiện: HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG - GV tổng hợp các kiến thức cần ghi nhớ Luyện tập 1. cho HS. Diện tích Bác Khôi muốn sơn chính là Giáo viên cho học sinh xem mô hình hộp diện tích xung quanh khối gỗ hình chóp gỗ dạng hình chóp tứ giác đều bằng mô hình trực quan Nửa chu vi đáy khối gỗ hình chóp là: Gióa viên chiếu mô hình lều có dạng hình pm4.2 : 2 4 chóp tứ giác đều Diện tích xung quanh khối gỗ hình chóp là: 2 Sxq pd. 4.3 12 m Chi phí Bác Khôi phải trả là: 12.30000 360000 đồng Luyện tập 2: Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: - GV tổ chức cho HS hoạt động theo nhóm 2 làm LT1; LT2 - HS nhận nhiệm vụ. Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: - Diện tích đáy lều là: - HS quan sát và chú ý l ng nghe, th o 22 ắ ả a. Sm24 luận nhóm 2, hoàn thành các bài tập GV d yêu cầu. b. Thể tích phần không khí trong lều là: c. V S. h 4.2 8 m3 - GV quan sát và hỗ trợ, hướng dẫn. Nửa chu vi đáy là: c 3: Báo cáo, th o lu n: Bướ ả ậ pm4.2 : 2 4 Diện tích xung quanh lều hình chóp là: Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG - M i bài t p GV m i di n các nhóm ỗ ậ ời đạ ệ Sxq – p . d 4.2,24 8,96 m trình bày. Các HS khác chú ý chữa bài, Diện tích bạt phủ bao gồm S và S theo dõi nhận xét bài các nhóm trên bảng. xq d là: Bước 4: Kết luận, nhận định: S Sxq S d 8,96 4 12,96 m - GV chữa bài, chốt đáp án. - GV nhận xét thái độ làm việc, phương án trả lời của các nhóm học sinh, ghi nhận và tuyên dương D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG a) Mục tiêu: - Học sinh thực hiện làm bài tập vận dụng để nắm vững kiến thức về hình chóp tứ giác đều, áp dụng vào các tình huống trong thực tế. b) Nội dung: HS sử dụng SGK và vận dụng kiến thức đã học để làm bài tập tình huống mở bài (SGK - tr119). c) Sản phẩm: HS vận dụng kiến thức đã học giải quyết bài toán mở bài. d) Tổ chức thực hiện: HOẠT ĐỘNG CỦA GV VÀ HS NỘI DUNG Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ - GV yêu cầu HS hoạt động nhóm hoàn thành bài tập mở bài (SGK - tr119). - GV giới thiệu về hình chóp tứ giác đều trong thực tế, giao về nhà cho HS tìm hiểu thêm. Diện tích đáy kim tự tháp là : - HS nhận nhiệm vụ Sm23022 52900 c 2: Th c hi n nhi m v Bướ ự ệ ệ ụ - HS tự phân công nhóm trưởng, hợp tác Thể tích kim tự tháp là : thảo luận đưa ra ý kiến. V S. h 52900.147 7776300 m3 - GV điều hành, quan sát, hỗ trợ. Bước 3: Báo cáo, thảo luận - GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày kết quả thảo luận, các nhóm khác theo dõi, đưa ý kiến. - Đại diện nhóm lên trình bày kết quả. Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG Bước 4: Kết luận, nhận định - GV nhận xét, đánh giá, đưa ra đáp án đúng, chú ý các lỗi sai của học sinh hay mắc phải. * HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ • Ghi nhớ kiến thức trong bài. • Hoàn thành các bài tập 10.7, 10.9, 10.10 trong SGK • Tìm hiểu thêm về hình chóp tứ giác đều trong thực tế. • Chuẩn bị nội dung tiết 2”. TIẾT 20 TIẾN TRÌNH DẠY HỌC 1. Hoạt động 1: MỞ ĐẦU/ KHỞI ĐỘNG a) Mục tiêu: Gợi nhớ lại cho học sinh công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều.. b) Nội dung: Công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. c) Sản phẩm: HS nêu dự được công thức. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung * Giao nhiệm vụ - GV chiếu hình ảnh và yêu cầu HS nêu công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. - HS nhận nhiệm vụ GV giao *Thực hiện nhiệm vụ - GV cho học sinh lên bảng ghi công thức *Báo cáo kết quả - Diện tích xung quanh: Sxq p. d - Giáo viên yêu cầu HS chia sẻ bài làm của Trong đó: p là nửa chu vi đáy, d là mình trước lớp. trung đoạn *Kết luận, nhận định: 1 - Gv chốt lại kiến thức và nhấn mạnh công thức - Thể tích: V S. h 3 tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp Trong đó: S là diện tích đáy, h là tứ giác đều chiều cao Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG 2. Hoạt động 2 : LUYỆN TẬP a) Mục tiêu: Học sinh củng cố lại kiến thức về hình chóp tứ giác đều, vận dụng công thức để giải quyết một số bài tập cơ bản. b) Nội dung: HS vận dụng các kiến thức đã học để làm Bài 10.5, 10.6, 10.8, 10.9, 10.10 (SGK – tr120). c) Sản phẩm học tập: HS giải được bài tập áp dụng công thức tính diện tích xung quanh và thể tích hình chóp tứ giác đều. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung * GV giao nhiệm vụ học tập 1: Bài 10.5: - GV tổ chức cho HS hoạt động cặp đôi làm Bài 10.5, 10.6, 10.8 (SGK – tr120). * HS thực hiện nhiệm vụ 1: - HS hoạt động cặp đôi thực hiện nhiệm vụ 1 - Đỉnh : S * Báo cáo, thảo luận 1: - C nh bên : SE,,, SF SG SH - Với mỗi bài tập, giáo viên yêu cầu đại diện ạ báo cáo và tranh biện. - Mặt bên : SEF,,, SFG SGH SHE - HS cả lớp quan sát, nhận xét. - Mặt đáy : EFGH - Đường cao SI - Trung đoạn SK Bài 10.6: Trong các hình đã cho, hình b có thể ghép được hình chóp tứ giác đều Bài 10.8: * Kết luận, nhận định 1: Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG - Chốt được lời giải bài tập 10.5, 10.6, 10.8 Nửa chu vi đáy ABCD là : p 4.10 : 2 20 Diện tích xung quanh hình chóp là : Sxq p. d 20.13 260 b. Diện tích đáy ABCD là : 2 Sd 10 100 Diện tích toàn phần của hình chóp là : SSStp xq d 260 100 360 * GV giao nhiệm vụ học tập 2: Bài 10.9 : - GV tổ chức cho HS HĐ cá nhân làm bài 10.9 Diện tích đáy của một chiếc bánh ít - HS ho ng nhóm làm bài t p 10.10 ạt độ ậ là : S322 9( cm ) * HS thực hiện nhiệm vụ 2: - HS lần lượt thực hiện các nhiệm vụ trên. Thể tích một chiếc bánh ít là : 11 V S. h 9.3 9( cm2 ) 33 * Báo cáo, thảo luận 2: Bài 10.10: - GV yêu cầu 1 HS lên bảng chữa bài tập 10.9. - GV yêu cầu đại diện 1 nhóm lên bảng chữa bài 10.10. - HS cả lớp theo dõi, nhận xét lần lượt từng câu. Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG Diện tích đáy khối bê tông là : S4022 1600( cm ) Thể tích phần bê tông hình hộp chữ nhật là : V cm3 * Kết luận, nhận định 2: 1 1600.25 40000( ) - GV chính xác hóa các kết quả và nhận xét mức độ hoàn thành của HS. Thể tích phần bê tông hình chóp tứ giác là : 11 V S. h 1600.100 2 33 53333,3(cm 3 ) Thể tích cả khối bê tông là : VVV 40000 53333,3 12 93333,3(cm 3 ) 3. Hoạt động 3 : HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG a) Mục tiêu: - Học sinh thực hiện làm bài tập vận dụng để nắm vững kiến thức về hình chóp tứ giác đều, áp dụng vào các tình huống trong thực tế. b) Nội dung: HS sử dụng SGK và vận dụng kiến thức đã học để làm bài tập tình huống mở bài (SGK - tr119). c) Sản phẩm: HS vận dụng kiến thức đã học giải quyết bài toán mở bài. d) Tổ chức thực hiện: Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ Diện tích đáy kim tự tháp là : - GV yêu cầu HS hoạt động nhóm hoàn thành Sm23022 52900( ) bài tập mở bài (SGK - tr119). Thể tích kim tự tháp là : - GV giới thiệu về hình chóp tứ giác đều trong 11 thực tế, giao về nhà cho HS tìm hiểu thêm. V S. h 52900.147 33 Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ 2592100(m3 ) - HS tự phân công nhóm trưởng, hợp tác thảo luận đưa ra ý kiến. - GV điều hành, quan sát, hỗ trợ. Bước 3: Báo cáo, thảo luận Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG - Bài tập: Đại diện nhóm trình bày kết quả thảo luận, các nhóm khác theo dõi, đưa ý kiến. Bước 4: Kết luận, nhận định - GV nhận xét, đánh giá, đưa ra đáp án đúng, chú ý các lỗi sai của học sinh hay mắc phải. Hướng dẫn tự học ở nhà - Ghi nhớ kiến thức trong bài. - Hoàn thành lại các bài tập đã chữa trong SGK - Thực hiện phần thực hành bài tập 10.7 - Tìm hiểu thêm về hình chóp tứ giác đều trong thực tế. - Chuẩn bị nội dung bài “Luyện tập chung”. Gv: Dương Thị Phượng – THCS Quang Minh – HH - BG
File đính kèm:
giao_an_toan_8_ket_noi_tri_thuc_tiet_1920_bai_39_hinh_chop_t.pdf
